Wat is Melasma?
Bij melasma is er een overmatige pigmentatie in het gezicht, die een grillige bruine verkleuring kan geven. Dit ontstaat met name op het voorhoofd, wangen, slapen en op de bovenlip. Hormoonhuishouding speelt hierbij de belangrijkste rol, waardoor het met name gezien wordt bij vrouwen tijdens de zwangerschap. Daarom wordt het ook wel zwangerschapsmasker genoemd. Vaak verdwijnen de vlekken hierna weer.
Het komt voornamelijk bij vrouwen voor, maar in zeldzame gevallen ook bij mannen.
Oorzaken
Melasma kan ontstaan door een combinatie van:
- Veranderde hormoonhuishouding (bijvoorbeeld door zwangerschap of anticonceptiepil)
- Blootstelling aan de zon
- Genetische aanleg
Symptomen
Symptomen van melasma omvatten:
- Donkere vlekken op de huid
Deze verschijnen meestal op het gezicht, vooral op de wangen, de brug van de neus, het voorhoofd, de kin en de bovenlip. Ze kunnen ook voorkomen op andere delen van het lichaam die vaak worden blootgesteld aan de zon, zoals de onderarmen en de nek.
- Symmetrische patronen
De vlekken hebben de neiging om symmetrisch te zijn, met gelijksoortige patronen aan beide zijden van het gezicht.
- Kleurvariaties
De kleur van de vlekken kan variëren van lichtbruin tot donkerbruin, afhankelijk van huidskleur en de mate van blootstelling aan de zon.
- Geen fysieke symptomen
Melasma veroorzaakt geen fysieke pijn of jeuk.
- Toename bij blootstelling aan de zon
De donkere vlekken kunnen donkerder worden wanneer de huid wordt blootgesteld aan de zon.
Behandelen
De mate van pigmentatie bij melasma bepaalt hoe moeilijk het is om de aandoening te behandelen. Epidermale melasma aan het oppervlak is over het algemeen gemakkelijker te behandelen dan dermale of gemengde melasma waarbij het pigment dieper in de huid zit.
Inzicht in het type en de diepte van mlasma is cruciaal voor het bepalen van de juiste behandelaanpak. De diepte is alleen niet met het blote oog te beoordelen en blijkt meestal uit de effectiviteit van de (proef)behandeling.
Wanneer de pigmentcellen aan het oppervlak liggen, zijn er diverse behandelopties. Hierbij is het wel aan te merken dat de pigmentophoping behandeld wordt, maar de oorzaak of aanleg hiervoor niet. Bij bijvoorbeeld een nieuwe zwangerschap of blootstelling aan de zon kan het pigment snel weer terugkomen.
Mogelijke behandelingen bij epidermale melasma zijn;
- Blekende crème (o.a. hydrochinon).
Dit kan op voorschrift van een dermatoloog gebruikt worden om hyperpigmentatie te behandelen. Het is niet geschikt voor vrouwen tijdens de zwangerschap, aangezien het schade kan aanrichten aan het ongeboren kind.
- Oppervlakkige chemische peeling.
Hierbij wordt de celdeling in de huid versneld, waarbij de huidlaag met overmatige pigmentatie afschilfert. Dit is veilig tijdens de zwangerschap, maar wordt niet aangeraden, aangezien melasma na de zwangerschap vanzelf kan verdwijnen of kan verminderen. Voor een donkerder huidtype is deze behandeling minder geschikt, aangezien het door irritatie juist ook weer hyperpigmentatie kan geven.
- Laserbehandeling.
Laserbehandeling lijkt een succesvolle behandeling te zijn, ook voor dermale melasma. De langdurige effecten van laserbehandeling voor melasma vaak teleurstellend. Bij opnieuw blootstelling aan de zon ontstaan er toch vaak snel weer opnieuw klachten.
Het is met name van belang om verdere hyperpigmentatie te voorkomen door de zon zoveel mogelijk te vermijden. Gaat dit niet? Gebruik een zonnebrandcrème met 50 SPF. Wees ervan bewust dat dit geen remedie is. Uit nieuwe studies blijkt dat UVA en UVB bescherming bij melasma niet voldoende zijn.
Een zonnebrandcrème met minerale UV-filters wordt doorgaans bij mensen met melasma aangeraden.